Skikkingsooreenkoms beteken méér entstowwe

Die skikkingsooreenkoms wat Donderdag tussen die departement van landbou, Saai, Sakeliga en Vrystaat Landbou bereik is, maak ʼn tweede kanaal oop wat bek-en-klouseer-entstowwe betref – die privaatsektorkanaal. Willie Aucamp, die nuwe minister van landbou, glo die skikkingsooreenkoms gaan die landbousektor in staat stel om selfs meer entstowwe teen bek-en-klouseer in te voer, aangesien dit die privaat sektor in staat stel om nou self in te voer. “Ek gaan in die komende week gesprekke voer met albei verskaffers van die entstowwe wat uit Turkye en Argentinië kom,” het Aucamp Donderdag gesê met verwysing na die Turkse Dollvet-entstof en die Argentynse Biogénesis Bagó-entstof. “En ek sal dit duidelik maak dat ons as regering nie in die pad staan van enige privaat entiteit wat wil invoer nie.” Aucamp het wel sy versekering gegee dat al die entstowwe wat reeds bestel is, steeds die land sal binnekom. “En van die regering se kant af sal ons alles in ons vermoë doen om ʼn groot rolspeler te wees in die invoer van entstowwe. Dit moet net nie in silo’s wees nie. Dit moet parallel met privaat entiteite geskied,” het Aucamp Donderdag gesê, nadat ʼn ooreenkoms vroeër tydens ʼn vergadering bereik is. Boere sal self moet betaal om in te voer “Privaat entiteite sal betaal vir die entstowwe wat hulle invoer. “Dis soos ʼn normale invoer,” het Aucamp Donderdag verduidelik. “En ons verwelkom dit, want die regering het nie eindelose befondsing nie. Ons moet eerlik met mekaar wees en dit erken. “Waar die regering daarvoor kan betaal, sal ons dit beslis doen, en ons het dit ook in die verlede gedoen. En as ons meer befondsing kan kry, sal ons dit beslis toewys om diegene te help wat entstowwe wil hê. “Nie elke boer kan dit bekostig nie. En ons moet ons boere help om hierdeur te kom. “Maar ek dink wat vandag gedoen het, is dat dit ons gehelp het om die siekte te bekamp. As ons gaan uitrol waarop ons vandag hier ooreengekom het, sal ons baie meer entstowwe in die land kan hê.” Aucamp meen daar sal selfs voorkomend opgetree kan word. “Ons sal kan inent in gebiede waar daar nie eers ʼn uitbraak is nie, sodat ons daardie buffers skep en dan werklik die hele kudde beskerm. So, vandag is beslis ʼn stap in die regte rigting. “Maar daar is geen manier waarop ek as minister op my eie hierdie siekte kan beveg en ʼn hoopvolle uitkoms kan hê nie. Daar is geen manier nie. Ons moet hande vat met die privaat sektor.” Volgens Aucamp het sekere privaat invoermaatskappye Donderdag se vergadering in Pretoria bygewoon. “Hulle is bereid om saam te werk.” Dr. Theo de Jager, voorsitter van Saai, het Donderdag verduidelik dat diegene wat entstowwe wil invoer, aansoek sal moet doen. “Ons het lang besprekings gehad oor hoe om die burokrasie uit te stryk. Die departement het baie vroeg daarop gewys dat slegs ʼn gemagtigde persoon aansoek kan doen [om entstowwe in te voer]. “Ná besprekings het ons ooreengekom dat ons elke boer, elke vee-eienaar, ʼn gemagtigde persoon sal maak. Maar hulle moet steeds deur ʼn aansoekproses gaan. “Maar ons vrees is dat dit ʼn bottelnek sal versoorsaak. Daar is dus ooreengekom op ʼn proses baie na aan ʼn outomatiese proses – waar jy, as jy die blokkies merk en jou ligging invul, jou sertifikaat as ʼn gemagtigde persoon kan kry sodat jy die entstof kan koop.” De Jager het daarop gewys dat die prys van die entstowwe reeds bekend is. “Albei die grootste verskaffers publiseer hul pryse. Ons het dit vanoggend weer nagegaan. Dit gaan R45 wees vir die Dollfet-entstof en tussen R45 en R55 vir die Biogénesis Bagó-entstof in die privaatsektorstroom. “As jy dit nie kan bekostig nie, of jy wil nie betaal nie, kan jy dit steeds van die regering kry. Die regering sal na die uitbrekings moet hardloop. Die regering sal daardie gebiede moet dek waar daar geen heinings is nie. Maar dan wag jy jou beurt af. “As jy dringend moet inent, sal jy heel waarskynlik moet betaal.” Ná litigasie kom energie – Wilken “Aan die einde van litigasie moet daar energie wees,” meen Francois Wilken, president van Vrystaat Landbou. “Ons het vandag ʼn groot deurbraak gemaak. Nou moet almal nie sit en kyk en wag wat gaan gebeur nie. Nou moet ons as landbouers, as produsente, begin beweeg en die geleenthede aangryp.” Wilken meen melkprodusente behoort nou uit te reik “na ouens wat entstowwe kan invoer, sodat ons genoeg kan kry. “Ons moet by ʼn punt uitkom waar ons die hele kudde kan ent in ʼn kwessie van drie tot ses weke. En dan moet ons twee tot drie maande later weer inent. Dit is die eerste hekkie. Almal moet hulle energie insit om by daardie punt te kom. “Want dán het ons die geveg driekwart gewen,” meen Wilken. Wilken het ʼn beroep op boere gedoen om in te koop. Ja, ook met hul beursies. “Ek het die wiskunde gedoen. Vir elke 220 koeie wat jy inent, gee jy een kalf op. Moet dus nie dwaas wees en probeer om alles verniet te kry nie. Die belangrikste ding nou is om ons kuddes te red. “My boodskap aan die boere is dus: Kom ons klim almal in en ons beveg hierdie ding met alles tot ons beskikking.”