ABD'den İran'a art arda saldırılar... Trump: İran'ı çok sert vuracağız
Trump, Oval Ofis'te düzenlenen imza töreninde basın mensuplarının gündeme ilişkin sorularını yanıtladı.
İran'a yönelik ABD saldırıları ve olası diplomatik çözüm süreci hakkında konuşan Trump, "Çok büyük miktarda mühimmatımız var. Yıllardır sahip olmadığımız seviyelere ulaştık ve onları çok ağır şekilde vuruyoruz ve bu devam edecek." ifadelerini kullandı.
Askeri operasyonların yanı sıra İran'a yönelik deniz ablukasını da yeniden uyguladıklarını belirten Trump, "Ablukayı yeniden devreye sokuyoruz. Bu abluka sadece İran için geçerli. İran'la iş yapanlar geçemeyecek, diğer herkes geçebilecek." dedi.
Trump, müzakerelerden tamamen vazgeçmediğini söyleyerek, "Bir anlaşmanın halen mümkün olduğunu düşünüyorum." değerlendirmesinde bulundu.
İran'ın askeri kapasitesine ciddi zarar verdiklerini öne süren Trump, İran donanmasını bir ay içinde etkisiz hale getirdiklerini, hava kuvvetlerinin artık "fiilen var olmadığını", füze üretim kapasitesinin yüzde 89'unu ve insansız hava aracı üretim kapasitesinin ise yüzde 92'sini yok ettiklerini iddia etti.
Trump, İran'la iki gün önce bir anlaşmaya vardıklarını ancak Tahran'ın daha fazla müzakere talep ederek geri adım attığını ve İran'ın nükleer silah edinmesini engellemek için düzenlenen saldırıların gerekli olduğunu savundu.
ABD'nin Körfez bölgesindeki faaliyetlerine de değinen Trump, Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri (BAE), Katar, Bahreyn ve Kuveyt gibi müttefiklerini koruduklarını ve bu korumanın maliyetinin söz konusu ülkeler tarafından karşılanması gerektiğini söyledi.
Trump, "Dünyanın çok zengin bir bölgesini koruyoruz. Bunun karşılığında bize ödeme yapılmasını istiyorum." ifadelerini kullandı.
BAE Savunma Bakanlığı: İran'dan ateşlenen iki füzenin bir yakıt tankerine isabet etmesi sonucu 1 kişi hayatını kaybetti, 4'ü ağır 8 kişi yaralandı
Hugh Hewitt'in podcast programına katılan ABD Başkanı, İran ile yürütülen müzakereler konusunda gelinen son nokta ile ilgili ayrıntılar verdi.
"Bu gece onları çok sert vuracağız, yarın da çok sert vuracağız." diyen Trump, İran'ın buna karşılık verecek kapasitesinin bulunmadığını savundu.
Trump, "Bunu engellemek için yapabilecekleri hiçbir şey yok. Ellerinde hiçbir şey yok. Büyük laflar etmekten başka yapabilecekleri bir şey de yok." ifadelerini kullandı.
İran yönetimini sert sözlerle eleştiren Trump, "Bu insanlar çılgın. Her şeyi kazandığımız bir anlaşmamız vardı ama onlar anlaşmaları bozuyorlar. Onlar için anlaşmalar bozulmak üzere yapılır. Son derece güvenilmez insanlar." dedi.
Trump, İran'ın nükleer silah edinmesi halinde bunu "bir gün içinde kullanacağını" öne sürerek, "Bence biraz kaçıklar. Bence hepsi öyle." ifadelerini kullandı.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), ABD Başkanı Donald Trump’ın duyurduğu Hürmüz Boğazı’na yönelik ablukanın ne zaman başlayacağını açıkladı. CENTCOM, Başkan Trump’ın talimatı doğrultusunda Hürmüz Boğazı’na yönelik ablukanın yarın TSİ 23.00’da başlayacağını duyurarak, "CENTCOM güçleri, İran limanları ve kıyı bölgelerine giden veya bu bölgelerden ayrılan gemilere yönelik abluka uygulayacak. ABD ordusu ise abluka kapsamını ihlal etmeyen tüm gemilerin bölgesel sulardaki seyrüseferini desteklemeyi sürdürecek" dedi.
ABD'nin İran'a daha önce 13 Nisan-18 Haziran tarihleri arasında deniz ablukası uyguladığını hatırlatan CENTCOM, iki aylık süre boyunca kurallara uyan 140'tan fazla gemiyi alternatif rotalara yönlendirdiğini, kurallara uymayan 9 gemiyi etkisiz hale getirdiğini ve insani yardım taşıyan 50'den fazla ticari geminin ablukadan geçişine izin verdiğini açıkladı. CENTCOM, bölgede seyreden tüm denizcilere Denizcilere Duyurular (Notice to Mariners) yayınlarını takip etmelerini ve Umman Körfezi ile Hürmüz Boğazı bölgelerinde faaliyet gösterirken ABD Donanması ile irtibat kurmalarını tavsiye etti.
Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Kaja Kallas, Orta Doğu'daki gerilimin sürdüğünü belirterek Hürmüz Boğazı'nda seyrüsefer serbestisinin korunması ve İran'ın nükleer silaha sahip olmaması gerektiğini yineledi.
Kallas, AB Dışişleri Bakanları Toplantısı'nın ardından yaptığı açıklamada, "İran'ın ticari gemilere yönelik saldırıları uluslararası hukuku ihlal etmektedir." dedi.
Hürmüz Boğazı'nda uluslararası deniz taşımacılığının kesintisiz sürmesinin önemine dikkati çeken Kallas, "Savaş öncesinde Hürmüz Boğazı, herhangi bir geçiş ücreti alınmaksızın deniz taşımacılığına açıktı. Savaşın sona ermesinin ardından da Hürmüz Boğazı herhangi bir geçiş ücreti uygulanmaksızın deniz taşımacılığına açık kalmalıdır." ifadelerini kullandı.
AB dışişleri bakanlarının bu konuda ortak görüşte olduğunu kaydeden Kallas, "Bakanlar bu konuda nettir. Deniz ulaşımı hiçbir şekilde engellenmemelidir ve İran hiçbir zaman nükleer silaha sahip olmamalıdır." diye konuştu.
Körfez ülkelerinin bölgesel istikrar açısından önemli rol oynadığını ifade eden Kallas, İran'ın Ürdün, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri ve Bahreyn'e yönelik saldırılarının kabul edilemez olduğunu ve bunun bölgedeki barış sürecinin tamamen çökmesi riskini beraberinde getirdiğini söyledi.
AB'nin Körfez ülkeleriyle ilişkilerini geliştirmeyi hedeflediğini vurgulayan Kallas, AB ile Bahreyn'in, Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) ortaklarıyla yeni bir stratejik ortaklık anlaşmasına yönelik müzakereleri başlattığını bildirdi.
Körfez ve Kızıldeniz'de seyrüsefer serbestisinin korunmasına yönelik çalışmaları değerlendirdiklerini aktaran Kallas, Husilerin oluşturduğu tehdidin sürdüğünü, AB'nin Kızıldeniz'deki ASPIDES Operasyonu'nun uluslararası deniz taşımacılığının korunmasına katkı sağlamaya devam ettiğini dile getirdi.
Gelecek günlerde bölgeyi ziyaret edeceğini paylaşan Kallas, ASPIDES Operasyonu'nu yerinde inceleyeceğini söyledi.
KARADENİZ STRATEJİSİ
Kallas, AB dışişleri bakanlarının geçen yıl açıklanan Karadeniz Stratejisi'ni de değerlendirdiğini, Birliğin bölgede yaklaşık 200 milyon avro değerinde 65 projeyi hayata geçirdiğini ifade etti.
Romanya ve Bulgaristan'ın öncülüğünde kurulacak Karadeniz Deniz Güvenliği Merkezi'nin deniz sahasındaki durumsal farkındalığın artırılmasına ve kritik altyapının korunmasına katkı sağlayacağını kaydeden Kallas, ayrıca milyarlarca avroluk bağlantısallık projelerinin de gündemde olduğunu bildirdi.
Ermenistan ve Moldova'nın "dış baskılarla karşı karşıya bulunduğuna" değinen Kallas, geçen hafta Rusya'nın baskısına karşı Ermenistan'a yönelik kapsamlı bir ekonomik destek paketinin açıklandığını hatırlattı.
Bakanların, yeni AB misyonunun Ermenistan'da sahada göreve başlamasına onay verdiğini aktaran Kallas, AB uzmanlarının siber tehditlerle mücadele, dezenformasyonun önlenmesi ve yasa dışı mali akışlarla mücadele konularında Ermeni makamlarına destek vereceğini söyledi.
Kallas, Avrupa Barış Fonu kapsamında Moldova için ilave 120 milyon avroluk destek paketinin de kabul edildiğini, bunun bugüne kadar ülkeye sağlanan en büyük destek paketi olduğunu ve Moldova'nın hava savunma kapasitesini güçlendireceğini ifade etti.
CENTCOM'un sosyal medya hesabından yapılan açıklamada, komutanlık güçlerinin çok sayıda tek yönlü SİHA kullanarak İran'daki bir denizaltı ve gemi bakım tesisine başarılı saldırı düzenlediği belirtildi.
Açıklamada, "Üç Corsair insansız hava aracı, Bandar Abbas Deniz Üssü'ndeki limanı vurdu. Bu, Amerikan kuvvetlerinin muharebe operasyonlarında ilk kez deniz insansız hava araçlarını kullanması anlamına geldi." ifadelerine yer verildi.
Saldırıya ilişkin görüntülerin de paylaşıldığı açıklamada, operasyonun İran'ın ticari gemilere yönelik saldırı kapasitesini zayıflattığı iddia edildi.
Trump, sosyal medya hesabından yaptığı paylaşımda, "Hürmüz Boğazı açıktır ve İran olsun ya da olmasın açık kalacaktır." ifadesini kullandı.
Sadece İran gemileri ile İran adına faaliyet gösteren müşterilerin boğaza giriş ve çıkışını engellediklerini vurgulayan Trump, bu uygulamanın "İran ablukası" adıyla yürürlüğe girdiğini kaydetti.
Trump, diğer tüm ülkelerin Hürmüz Boğazı'nı adil ve açık şekilde kullanabileceğini belirterek, "ABD, bundan böyle 'Hürmüz Boğazı'nın Koruyucusu' olarak bilinecektir." ifadelerini kullandı.
Bölgede güvenliğin sağlanmasının maliyetine dikkati çeken Trump, "Dünyanın son derece istikrarsız bu bölgesinde güvenlik ve emniyetin sağlanması için gerekli tüm masraflar kapsamında, boğazdan geçen tüm kargolardan yüzde 20 oranında geçiş ücreti alınacaktır." dedi.
Trump, uygulamanın derhal yürürlüğe gireceğini bildirdi.
Lübnan'ın Ulusal Haber Ajansı (NNA), İsrail ordusunun Lübnan'ın güneyindeki Nebatiye iline bağlı Kfer Şuba köyüne topçu ateşi açtığını duyurdu. Daha önce aynı ildeki Nebatiye el-Fevka ve Kfer Tebnit bölgelerine kesintili topçu atışları yapıldığı bildirilmişti. İsrail, "ateşkes" kararına rağmen Lübnan'a yönelik saldırılarını sürdürüyor.
ABD Başkanı Donald Trump, "Hürmüz Boğazı açıktır ve İran olsa da olmasa da açık kalacaktır." açıklamasında bulundu.
İran'a ait olan ve İran ile ticaret yapan gemilere yönelik yeni bir abluka başlattıklarını duyuran Trump, "Diğer tüm ülkeler Boğaz'ı adil ve açık bir şekilde kullanacaktır. ABD, bundan böyle "Hürmüz Boğazı'nın koruyucusu" olarak bilinecektir." dedi.
Trump, Hürmüz Boğazı'nı açık tutma karşılığında ücret alacaklarını yineleyerek, "Adaletin gereği olarak, dünyanın bu son derece istikrarsız bölgesinde emniyet ve güvenliği sağlama görevini yerine getirmek için gerekli olan her türlü masraf karşılığında, taşınan tüm kargolar üzerinden yüzde 20 oranında ücret tazmin edilecektir." ifadelerini kullandı.
Trump, sürecin derhal başlayacağını kaydetti.
Yemen Sivil Havacılık ve Meteoroloji Kurumu, ülkede hava taşımacılığı alanında faaliyet gösteren uluslararası kuruluşlar ve havaalanları için bir genelge yayımladı.
Genelgede, ülkedeki tüm havalimanlarının ikinci bir duyuruya kadar hava trafiğine kapatıldığı bildirildi.
Söz konusu kararın genelgenin yayımlanması itibariyle yürürlüğe girdiği ifade edildi.
Yemen hükümeti, gün içerisinde İran'a ait bir uçağın Husilerin kontrolündeki başkent Sana'daki Uluslararası Sana Havalimanı'na iniş yapmak amacıyla Yemen hava sahasına girdiğini açıklamıştı.
Savunma Bakanı Tahir el-Ukayli, yayımladığı görüntülü açıklamada, İran uçaklarının Yemen hava sahasını ihlal ettiğini belirterek, bu ihlallere karşılık vereceklerini duyurmuştu.
Yemen'deki İran destekli Husiler, Sana Havalimanı'nın Suudi Arabistan tarafından bombalandığını iddia etmiş; Yemen hükümeti ise havalimanı pistini, İran'a ait bir uçağın Yemen'e inişini engellemek amacıyla hedef aldığını açıklamıştı.
Sana Uluslararası Havalimanı'nın bombalanmasının ardından İran uçağının rotasını değiştirerek Hudeyde'ye yöneldiği belirtilmişti.
Yemen hava sahasına girmesi nedeniyle gerilime yol açan İran'a ait uçağın, ülkenin batısındaki Hudeyde Havalimanı'na indiği bildirilmişti.
İran Silahlı Kuvvetleri'nin savaşı yürüten birimi Hatemu'l Enbiya Merkez Karargahı, ABD Başkanı Donald Trump'ın stratejik su yolunun kontrolünü ele geçirecekleri sözlerine yanıt verdi.
ABD’nin Hürmüz Boğazı’na müdahale girişimlerinin bölge güvenliğini ve deniz ticaretini tehlikeye attığını belirten Hatemu'l Enbiya Merkez Karargahı Sözcüsü Albay İbrahim Zülfikari, "Daha önce yapılan uyarılarda olduğu gibi, ABD'nin Hürmüz Boğazı'na müdahale etmesine hiçbir şekilde izin vermiyoruz ve vermeyeceğiz." ifadelerini kullandı.
'GEMİLERE MÜDAHALE EDİLECEK'
Zülfikari, İran Silahlı Kuvvetleri’nin izni olmadan ve yine İran’ın belirlediği rotayı kullanmadan Hürmüz Boğazı’ndan geçiş yapmak isteyen gemilere müdahale edileceği uyarısında bulunarak, "İran Ordusu ile Devrim Muhafızları’nın geçtiğimiz günlerde gerçekleştirdiği operasyonlar bunun açık kanıtıdır." dedi.
'ABD'YE DESTEK SAVAŞ İLANI KABUL EDİLECEK'
Bölge ülkelerini uyaran Zülfikari, ABD saldırılarına lojistik destek verilmesinin savaş ilanı olarak değerlendirileceği ve bölgede savaşın yayılması ile tüm bölge ülkelerinin etkileneceği uyarısında bulundu. Zülfikari, bölgedeki "güvensizliğin kaynağının ABD ve onunla işbirliği yapan ülkeler" olduğunu öne sürerek yine bölge ülkelerinin ABD ile işbiriliğinin savaş riskini artırdığını belirtti.
Yemen hava sahasına girmesi nedeniyle gerilime yol açan İran'a ait uçağın, ülkenin batısındaki Hudeyde Havalimanı'na iniş yaptığı bildirildi.
Yemen hükümeti, gün içerisinde İran'a ait bir uçağın Husilerin kontrolündeki başkent Sana'daki Uluslararası Sana Havalimanı'na iniş yapmak amacıyla Yemen hava sahasına girdiğini açıklamıştı. Savunma Bakanı Tahir el-Ukayli, yayımladığı görüntülü açıklamada, İran uçaklarının Yemen hava sahasını ihlal ettiğini belirterek, bu ihlallere karşılık vereceklerini duyurmuştu.
Fox News kanalına demeç veren ABD Başkanı Donald Trump, Hürmüz Boğazı'nı korumak için ücret alacaklarını belirterek, “Hürmüz Boğazı’nı ele geçiriyoruz. Hürmüz'ün muhafızı olacağız” açıklamasını yaptı.
ABD'nin boğazı elinde tutacağını ifade eden Trump, "(Hürmüz Boğazı'nı) Muhtemelen biz yöneteceğiz" dedi.
'GARDİYANLIK' ÜCRETİ
Hürmüz'ün "gardiyanlığı" karşılığında ödeme alacaklarını iddia eden Trump, "Uzun yıllar yaptığımızın aksine bunu hiçbir karşılık olmadan yapmamız beklenemez. Boğaz'ı 50 yıldan uzun süre koruduk ve karşılığında hiç para almadık. Tüm parayı onlar aldı." değerlendirmesinde bulundu.
Trump, bu süreçte Hürmüz Boğazı'nı "boşuna koruduklarını" söyledi. İran tarafıyla bir "anlaşmaları" olduğunu ve dün 11 saatlik görüşme yapıldığını dile getiren Trump, "Anlaşma tamamdı ama sonra bozdular. Hep bozuyorlar. Bu insanlarla 10 anlaşma yaptık." diye konuştu.
Lübnan resmi ajansı NNA'nın haberine göre, İsrail ordusu, Nebatiye'ye bağlı Haddasa beldesinin güney mahallelerinde evleri patlayıcılarla havaya uçurmayı ve ateşe vermeyi sürdürdü. İsrail ordusu ayrıca Bint Cubeyl kentinde büyük bir patlama gerçekleştirdi.
Lübnan'ın güneyinde işgal altında tuttuğu bölgelerde yıkım faaliyetlerini sürdüren İsrail, dün de Sur kentine bağlı Mecdel Zun beldesinde çok sayıda evi patlayıcılarla havaya uçurmuştu.
Yemen Savunma Bakanı Tahir el-Ukayli, yayımladığı görüntülü açıklamada, meşru Yemen hükümetinin bölgesel ve uluslararası toplumla işbirliği içinde, İran yönetimi ile Husileri diplomatik ve hukuki yollarla Yemen hava sahasına yönelik ihlallerini sonlandırmaya çalıştığını ifade etti. İran uçaklarının Yemen hava sahasını ihlal ettiğini söyleyen Ukayli, bunun daha önce de yaşandığını ancak son ihlalin "uluslararası meşruiyete açık bir meydan okuma" niteliğinde olduğunu dile getirdi.
"Sabrımız tükendi." diyen Ukayli, Yemen Silahlı Kuvvetleri'nin ülkenin hava sahasını ve egemenliğini ihlal eden unsurlara karşı "uygun karşılığı vereceğini" kaydetti. Ukayli, Yemen ordusunun ülkenin kara, deniz ve hava sahasını savunmak için tüm imkanlarını kullanacağını belirterek, İran yönetimini söz konusu ihlallerin "hukuki ve ahlaki sorumlusu" olmakla suçladı.
Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Kaja Kallas, Körfez ülkeleriyle bölge güvenliğinin ele alınacağı bir toplantı yapılacağını duyurdu. Kallas, İran-ABD geçici anlaşmasının "gerçekten işlemediğini" belirterek, AB dışişleri bakanlarının Hürmüz Boğazı'nın açılması, seyrüsefer özgürlüğüne saygı gösterilmesi ve geçiş için herhangi bir ücret uygulanmaması konularında nasıl bir mesaj gönderilebileceğini tartışacağını ifade etti.
Bölgede serbest ticaretin güvenceye alınması ve gemilere yönelik engellemelerin önüne geçilmesi gerektiğini vurgulayan Kallas, Körfez ülkeleriyle yapılacak toplantıda bölgesel istikrarın nasıl korunabileceğine dair ortak bir strateji geliştirileceğini belirtti.
İran basını, Bender Abbas kentinde patlama sesleri duyulduğunu bildirdi. Bender Abbas'taki patlamalarla eş zamanlı olarak Keşm Adası yakınlarında da patlamalar yaşandığı kaydedildi.
İranlı Öğrenciler Haber Ajansı'na (ISNA) göre, İsfahan Vali Yardımcısı Ekber Salihi, ABD'nin sabaha karşı düzenlediği saldırıda İsfahan'a bağlı Nain ilçesinde 1 kişinin öldüğünü, 7 kişinin de yaralandığını belirtti.
ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran'ın Hürmüz Boğazı'ndaki ticari gemilere yönelik "saldırma kapasitesini zayıflatmak" amacıyla gece yarısından sonra yeni saldırılar başlattığını duyurmuştu. Bu açıklamanın ardından İran'ın Bender Abbas, Sirik ve Cask kentleri ile Keşm Adası'nda patlama sesleri duyulduğu kaydedilmişti.
İran Dışişleri Bakanlığı ve Müzakere Heyeti Sözcüsü İsmail Bekayi, İran ile ABD arasındaki karşılıklı saldırılara ilişkin "Şüphesiz mutabakat bir kriz sürecine girmiştir." dedi. İran'ın hiçbir zaman taahhütlerini ihlal etme konusunda öncü olmadığını savunan Bekayi, "Bu anlaşma çerçevesinde sürekli olarak ihlallerde bulunan taraf ABD'dir." ifadelerini kullandı.
Bekayi, Umman'ın başkenti Maskat'ta Hürmüz Boğazı’ndan geçiş düzenlemeleri için Ummanlı heyetle bir araya geldiklerini ve bir mekanizma oluşturmaya çalıştıklarını ancak ABD'nin Umman üzerindeki baskısı nedeniyle bir sonuca ulaşamadıklarını söyledi. Ulusal güvenliklerini ve toprak bütünlüklerini korumak için gerekli önlemleri alacaklarını belirten Bekayi, "Son günlerde yaşananların sorumluluğu ABD'dedir." dedi.
Bekayi ayrıca, ABD'nin Hürmüz Boğazı'nda gemilere refakat ettiği iddiasının, Washington yönetiminin bölgedeki güvenliği tehlikeye atmayı sürdürme niyetinde olduğunu gösterdiğini öne sürdü.
İran Yüksek Ulusal Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Ali Bakıri Keni, ülkenin eski lideri Ali Hamaney'e yönelik suikastın azmettiricileri ve faillerinin cezalandırılmasının İran halkının hakkı olduğunu söyledi. Tesnim Haber Ajansına göre Keni, Hamaney suikastında yer alan ve son saldırılarda İran vatandaşlarını hedef alan kişilerin yargılanması gerektiğini ifade etti.
Uydu görüntüsü analiz şirketi Soar Atlas tarafından paylaşılan görüntüler, Ürdün'ün başkenti Amman'ın yaklaşık 100 kilometre kuzeydoğusundaki Mefrat bölgesinde, Safavi kasabası yakınlarında bulunan üssün İran tarafından düzenlenen füze ve insansız hava aracı (İHA) saldırısında doğrudan isabet aldığını ortaya koydu.
Paylaşılan görüntülerde, ABD ordusu tarafından da kullanılan Prens Hasan Hava Üssü'nde bir hangarın yıkıldığı ve uçuş pistinde doğrudan isabet noktalarının oluştuğu görüldü. Görüntülerde ayrıca, üssün stratejik noktalarında meydana gelen tahribat ve pist üzerindeki doğrudan vurulma noktası açıkça seçilebiliyor.
İran Dışişleri Bakanlığı, ülkeye yönelik ABD saldırıları hakkında bildiri yayımladı. Bildiride, ABD saldırılarının Birleşmiş Milletler (BM) Şartı'na aykırı olduğu ve bölgede gerilimin azaltılmasına yönelik çabaları baltaladığı belirtilerek, son 24 saatte yapılan saldırıların şiddetle kınandığı ifade edildi.
İran'ın Bender Abbas kentinde meydana gelen patlama
'ABD SAVAŞ SUÇU İŞLEDİ'
ABD'nin İran'da hedef aldığı noktaların sivil bölgeler ve yerler olduğu, dolayısıyla ABD'nin savaş suçu işlediği ifade edilen bildiride, Washington'un mutabakat zaptını bütünüyle ihlal ettiği belirtildi. Bildiride, ABD'nin Hürmüz Boğazı'nda gerekli düzenlemelerin yapılması sürecine müdahil olduğu ve boğazda güvensizlik meydana getirdiği kaydedildi.
KÖRFEZ'E ABD UYARISI
Bildiride ayrıca, komşu ülkelerin uluslararası hukuk uyarınca topraklarının saldırgan taraflar tarafından İran'a yönelik askeri saldırı gerçekleştirmek amacıyla kullanılmasını engellemekle yükümlü bulunduğu ve İran'a yönelik saldırıların çıkış kaynağına yapılacak misillemelerin meşru müdafaa kapsamında olduğu ifadesine yer verildi.
İran'ın yarı resmi Tesnim Haber Ajansı'nın bildirdiğine göre, Huzistan Vali Yardımcısı Veliyullah Hayati, ABD'nin sabaha karşı düzenlediği saldırıda kullanılan mühimmatlardan birinin Mahşehr'deki tarımsal su pompa istasyonuna isabet ettiğini, saldırıda 1 güvenlik mensubunun hayatını kaybettiğini ve 4 kişinin yaralandığını söyledi.
ABD'nin saldırılara gece saatlerinde başladığına işaret eden Hayati, Mahşehr'in çeşitli bölgelerinde saldırının etkilerine ilişkin inceleme çalışmalarının sürdüğünü kaydetti.
Fars Haber Ajansı, İran Devrim Muhafızları Odusundan yapılan açıklamayı yayımladı. Açıklamada, Hürmüz Boğazı'nın deniz trafiğine yeniden açılmasının tek şartının, ABD ordusunun boğazdaki müdahalelerine son vermesi ve kıyı devletlerinin kendi kara suları üzerindeki egemenliğine saygı göstermesi olduğu belirtildi.
Açıklamada ayrıca, ABD saldırılarına misillemenin 5'inci aşaması kapsamında, Bahreyn'in Cüfeyr bölgesindeki ABD ordusuna ait tesis ve altyapının, Umman'daki FPS uzun menzilli hava radarı ile deniz hedef tespit radarının, füze ve insansız hava araçlarıyla (İHA) hedef alınarak imha edildiği öne sürüldü. Söz konusu açıklamada, ABD'nin Hürmüz Boğazı'ndaki müdahalelerinin sürmesi halinde, küresel petrol ve doğal gaz piyasalarını etkileyecek daha büyük gelişmelerin yaşanabileceği uyarısında bulunuldu.
Bahreyn, İran'dan yeni saldırı nedeniyle sirenlerin çaldığını ve halka güvenli yerlere gitmeleri uyarısı yapıldığını bildirdi.
Yarı resmi Mehr Haber Ajansı'nın ordu açıklamasına dayandırdığı habere göre, İran ordusu, Bender Abbas kenti üzerinde bir ABD insansız hava aracını (İHA) düşürdü. Düşürülen hava aracının "Lucas tipi" bir İHA olduğu kaydedildi. İran ordusu, müdahalenin "düşman saldırılarına karşılık verme ve ülke hava sahasını güvence altına alma" faaliyetleri sırasında gerçekleştirildiğini belirtti.
ABD'nin İran'a yönelik saldırılarının hemen ardından Bahreyn, Ürdün ve Kuveyt'te sirenler çaldı. Bahreyn İçişleri Bakanlığı vatandaşlara sığınaklara gitmeleri ve açık alanlarda bulunmamaları çağrısında bulundu. Bu uyarının ardından İran ordusundan yapılan açıklamada, Bahreyn'deki Şeyh İsa Hava Üssü'nde bulunan bakım tesisleri ile ABD askeri insansız hava araçlarının komuta-kontrol merkezinin hedef alındığı belirtildi.
Ürdün'de de siren sesleri duyulurken, İranlı yetkililer buradaki saldırıların hedefinin yakıt depoları ve mühimmat tesisleri olduğunu açıkladı. Kuveyt ordusundan yapılan uyarıda ise vatandaşlara yüksek ses duymaları halinde panik yapmamaları gerektiği, bu seslerin hava savunma sistemlerinin füzeleri engellemesinden kaynaklandığı bildirildi.
Ürdün ordusu, İran topraklarından gelen ve Ürdün hava sahasına giren 4 füzeyi düşürdüğünü açıkladı. İran Devrim Muhafızları daha önce Prens Hassan Hava Üssü'nü füze ve insansız hava araçlarıyla hedef aldığını, birden fazla yakıt deposu ile mühimmat tesisini ateşe verdiğini duyurmuştu.
İran Devrim Muhafızları Ordusu, Kuveyt'teki iki askeri üsse saldırı düzenlediğini duyurdu. Saldırılarda Ali Selim Hava Üssü'ndeki yakıt tankları ile Patriot hava savunma sistemlerinin ve Ahmed El-Caber Hava Üssü'ndeki stratejik FPS radar sisteminin tamamen imha edildiği belirtildi.
Devrim Muhafızları, saldırıların ABD'nin İran'a yönelik askeri eylemlerine karşı başlatılan "göze göz" operasyonun üçüncü aşaması kapsamında gerçekleştirildiğini açıkladı. Operasyonun devam ettiğini bildiren Devrim Muhafızları, Hürmüz Boğazı'na yönelik ABD müdahalesine karşı da uyarıda bulundu. Stratejik su yolunda yabancı askeri müdahalenin sürmesine izin verilmeyeceği vurgulandı.
İran basınında "İran ordusu devam eden ABD saldırılarına karşılık bölgedeki "düşman üslerine" geniş çaplı füze ve insansız hava aracı saldırıları başlattı" denildi.
Öte yandan İran'ın füze saldırısı nedeniyle Ürdün'ün başkenti Amman'da uçuşlar askıya alındı. Bahreyn'de ise İran saldırısı nedeniyle sirenler çalarken yetkililer halka güvenli bölgelere gitmeleri çağrısında bulundu.
Bahreyn İçişleri Bakanlığından yapılan açıklamada, hava saldırıları nedeniyle ülke genelinde alarm sisteminin devreye girdiği belirtildi.
UÇUŞLAR DURDURULDU
Açıklamada, "Vatandaşlarımızdan ve ülkede ikamet edenlerden sakin kalmalarını, en yakın güvenli bölgeye gitmelerini ve gelişmeleri resmi kanallardan takip etmelerini istiyoruz." ifadeleri kullanıldı.
Öte yandan yerel medyada yer alan haberlerde, füze saldırılarının ardından Ürdün'ün başkenti Amman'da uçuşların askıya alındığı belirtildi.
Ürdün makamlarından henüz açıklama yapılmadı.
ABD ordusu bir kez daha İran’ı vurdu. ABD Merkez Komutanlığı’ndan (CENTCOM) yapılan açıklamada, "ABD güçleri, Hürmüz Boğazı'ndan serbestçe geçiş yapan sivil denizcilere ve ticari gemilere saldırma kapasitesini daha da zayıflatmak amacıyla İran'a yönelik yeni saldırılar başlattı" denildi. Son ABD saldırılarının Tahran yönetimini sivil gemilere yönelik saldırılarından sorumlu tutma amacını taşıdığı vurgulandı.
İran devlet televizyonu, ABD saldırılarını doğrulayarak Keşm adası ile Sirik ve Bender Abbas şehirleri başta olmak üzere birçok bölgede patlama seslerinin duyulduğunu bildirdi.
ABD Başkanı Donald Trump, CNN televizyonuna Cumhuriyetçi Senatör Lindsey Graham'ın ölümüyle ilgili verdiği demeçte, İran gündemine ilişkin de değerlendirmelerde bulundu. İran ile savaşa geri dönülüp dönülmediğine ilişkin soruya Trump, "Lindsey'ye saygımdan bu konuya girmiyorum. Dün gece onları çok sert vurduk." yanıtını verdi.
Trump, "Dün onlarla bir anlaşmaya vardık. Her şeyden vazgeçiyorlardı, ardından iki saat sonra aniden insansız hava aracıyla bir gemiye saldırdılar." dedi. Başkan Trump, İran'ın açıklamalarının aksine Hürmüz Boğazı'nın "açık" olduğunu savundu.
İsrailli akademisyen ve siyaset yorumcusu Dr. Gadi Taub'un "Eşik Bekçisi" adlı podcast programına konuk olan İsrail Savunma Bakanı Yisrael Katz, İran’a yeniden saldırı düzenlemek için giriştikleri hazırlıklar, Lübnan’ın güneyinde sürdürdükleri işgale ilişkin konuştu. Katz, Başbakan Binyamin Netanyahu ile birlikte İsrail ordusuna İran'a yönelik bağımsız saldırılar düzenlemek için hazırlıklar yapması talimatını verdiklerini söyledi.
Tahran yönetiminin, ABD ile birlikte İran’a düzenledikleri saldırılarda vurulan nükleer tesislerin yeniden inşasına girişmediğini öne süren Katz, “Bunu tekrar başlatmak için öncelikle bir karar almaları gerekir ve henüz böyle bir karar almış değiller.” ifadelerini kullandı.
Lübnan'da yürüttükleri işgale ilişkin konuşan Katz, "Lübnan'ın güneyinin Gazze'ye döneceğini ve Refah modelini uygulayacağımızı söylemiştim." dedi.
'LÜBNANLILAR EVLERİNE DÖNEMEYECEK'
Lübnan’ın güneyinden sürdükleri yaklaşık 200 bin bölge sakininin "çok uzun bir süre daha” dönemeyeceklerini savunan Katz, "Evlerinin yaklaşık yarısı zaten yıkılmış durumda. Artık orada hiçbir sivil yok. Sadece askerler ve yıkılmış evler var.” diye konuştu.
Katz, Lübnan’ın güneyindeki tüm yapıları yerle bir etmekle ve sınır hattı boyunca uzanan Lübnan’a ait 24 köyü haritadan silmekle övünerek sözlerini şöyle sürdürdü:
"Ordu, buldozerler ve patlayıcılarla köyleri sistematik bir şekilde haritadan sildi. Evlerin yüzde doksanı artık yok. 15 bin ile 20 bin arasında ev yerle bir edildi."
How it works
Once you click Generate, Ollama reads this article and crafts 5 comprehension questions. Your answers are graded against the article content — general knowledge won't be enough. Score 70+ to count toward your certificate.
Questions are cached — you'll always get the same 5 for this article.